Witając na otwarciu tej wystawy licznie przybyłych gości i bywalców tej placówki kulturalnej, dyrektor Muzeum Kresów Stanisław Piotr Makara poinformował, że pomysł zorganizowania wystawy związanej z prastarym zwyczajem składania wotów (próśb) i ex-wotów (podziękowań) narodził się w trakcie realizacji przez Muzeum Kresów projektu „Cult Rural” realizowanego w latach 2006-09 w ramach programu Kultura 2000. Idea wspólnej wystawy zrodziła się pomiędzy muzealnikami francuskimi, greckimi i polskimi. Przygotowana jest przez Muzeum Kresów w Lubaczowie we współpracy z Ośrodkiem Badawczym Folkloru Helleńskiego Akademii Ateńskiej z Grecji. Ma na celu ukazanie bogatej tradycji składania wotów, która jest silnie zakorzeniona w kulturze chrześcijańskiej Europy zarówno w tradycji Zachodniej, jak i Wschodniej. Podobieństwa i różnice występujące w sztuce wotywnej obydwu kręgów kulturowych ukazano na przykładzie eksponatów z terenu Polski i Grecji. Na wystawie po raz pierwszy w takim zakresie nastąpiło fascynujące spotkanie kultur, które dotychczas wydawały się sobie bardzo odległe. Pomimo oczywistych różnic obydwie tradycje łączy odwieczna tajemnica mistycznej relacji człowieka z Bogiem.
Dyrektor Stanisław P. Makara za wsparcie w organizacji wystawy podziękował bp. Mariuszowi Leszczyńskiemu, który użyczył cennych obiektów wotywnych ze zbiorów Muzeum Diecezjalnego w Zamościu oraz służył radą. Podziękował także: o. Janowi Golonce, kuratorowi Zbiorów Sztuki Wotywnej na Jasnej Górze, ks. kan. Józefowi Dudkowi, ks. kan. Andrzejowi Stopyrze, ks. kan. Witoldowi Batyckiemu, ks. Adamowi Markowi, ks. Romanowi Marszalcowi, o. Jackowi Skupieniowi, ks. Marianowi Bocho, ks. Józefowi Bednarzowi, ks. Markowi Doboszowi, o. Rafałowi Klimasowi za włączenie się do organizacji tej wystawy. Przygotowano ją bowiem m.in. ze zbiorów: Ośrodka Badawczego Folkloru Helleńskiego Akademii Ateńskiej i kolekcji Nikosa Papageorgiou z Grecji oraz sanktuariów, klasztorów, parafii i muzeów z Polski. Patronat nad wystawą objął ambasador Republiki Greckiej w Polsce Gabriel Coptsidis. Została ona dofinansowana ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach programu „Wspieranie działań muzealnych” w 2010 r.
Tę dużą wystawę, na której zostało pokazanych ponad 500 różnorodnych obiektów powstałych od XVII po XXI wiek, podzielono na cztery bloki tematyczne: Sanktuaria - nadzieje i dziękczynienie, wota osobiste, wota fundacji zbiorowych, patriotyczne i o znaczeniu historycznym oraz współczesne dary wotywne. Sanktuaria, miejsca święte, związane z cudownymi łaskami słynącymi obrazami, figurami etc., w których proszący doznają „Boskiej łaskawości”, posiadają szczególne wota w postaci koron, sukni przyozdabiających te święte wizerunki. Są to także kielichy wotywne pięknie zdobione, monstrancje, szaty liturgiczne, a także ołtarze fundowane przez wspólnoty do tych świątyń. Jednymi z najstarszych form wotów osobistych są plakietki wykonane z dobrej jakości srebra o bogatej ikonografii. Ciekawe są wota w postaci serduszek oraz w formie organów ludzkiego ciała. Tradycją w historii Polski stało się składanie przez królów w sanktuariach trofeów wojennych jako wyrazu dziękczynienia za odniesione zwycięstwa wojenne, a także wota fundacji zbiorowej za ocalenie danej miejscowości przed pożarem, epidemią chorób, powodzią, najazdem wroga i innymi kataklizmami. W zbiorach obiektów wotywnych swoje miejsce znalazło wiele pamiątek z dziejów najnowszych, takich jak: powstanie „Solidarności”, długopis ofiarowany Jasnej Górze przez Lecha Wałęsę, którym podpisał Porozumienia Sierpniowe, czy dyplom Nagrody Nobla. Wydzielony segment wystawy poświęcony jest wotom przywiezionym z Grecji.
Przegląd i konfrontacja sztuki wotywnej Wschodu i Zachodu zjednoczonej Europy jest z pewnością niezwykłą okazją do zastanowienia się nad drogą, jaką tradycja ofiarowywania darów wotywnych przeszła w ciągu kilkuset ostatnich lat. Z pewnością wystawa pobudza również do refleksji nad kondycją chrześcijańskiej tradycji wotywnej w naszych czasach. Za organizację tej wystawy podziękował diecezjalny duszpasterz środowisk twórczych ks. kan. Józef Dudek. Warto ją obejrzeć, a czynna będzie do 15 grudnia 2010 r.